Kijk maar niet naar rechts. Daar zit een hond gewoon te … Terwijl iedereen het kan zien!’ De woorden werden, met uitzondering van het woord dat haar mond niet wenste te verlaten, op verontwaardigde toon tussen haar opeengeklemde lippen door geperst. Haar wandelgenote deed wat ieder mens in zo’n geval, ondanks het dwingende advies het niet te doen, tóch doet: naar rechts kijken. ‘Tssssssss,’ siste ze afkeurend.

Met de beide blikken strak naar voren gericht liepen zij snel verder, weg van de schaamteloze vertoning. De hond keek hen met samengeknepen ogen na. Iedereen was opgelucht.

Gerard de Bruin
gerard@mafberichten.nl

Kennen deed ik de vrouw niet. Herkennen wel. Tijdens het uitlaten van onze honden kwamen we elkaar wel eens tegen. Soms wisselden we een paar woorden met elkaar. We wisten de namen van elkaars honden, in tegenstelling tot die van elkaar. Ze kwam op mij niet onaardig over. Dit, en mijn alsmaar groeiende nieuwsgierigheid, maakten dat ik haar toestemming gaf van wal te steken.

Ze had gehoord van mijn ziekte en vond het zo erg dat ze zo vrij was geweest mijn geval met een vriend van haar te bespreken. Die vriend was namelijk een alternatieve genezer. Eigenlijk was hij een succesvol bedrijfseconoom. Enkele jaren geleden had hij echter het roer omgegooid en was daarnaast ook alternatieve geneeskunst gaan bedrijven. Volgens hem was mijn aandoening de ziekte van de toekomst. Hij was erg ambitieus en wilde de beste genezer van die kwaal worden.

Om dit te bereiken had hij een apparaat aangeschaft, waarmee hij van alles in een mens kon meten. Net als hij was ook zij geen zwever, bezwoer ze mij. Zelf werkte ze namelijk als verpleegster in de reguliere gezondheidszorg. Ze wist dus hoe belangrijk het was, meten. Je moest niet zomaar alles klakkeloos geloven. Meten is immers weten. Dat zijn meetapparaat werkte had ze zelf ondervonden. Enkele jaren geleden was ook zij gebeten door een teek. Niet dat ze daar verder last van had, maar toch. De vriend had haar met zijn apparaat doorgemeten, waarna hij gevraagd had of ze wel eens gebeten was door iets. Verbaasd had ze hem verteld jaren geleden ooit gebeten te zijn door een teek. Voilà, het bewijs dat het apparaat deed wat het moest doen: meten. Ten overvloede verzekerde ze mij nogmaals dat hij echt heel betrouwbaar was. Hij was tenslotte een succesvol bedrijfseconoom.

Haar alternatieve genezer werkte veel samen met een natuurgenezer uit Brabant. Deze behandelde al vijftien jaar mensen die leden aan allerlei kwalen, ook patiënten met chronische Lyme/neuro-borreliose. Hoe, dat wist ze niet precies. Maar hij was wel heel succesvol, net als haar alternatieve genezer annex bedrijfseconoom. Tenminste, dat had haar vriend haar verzekerd. Hoe de Brabantse arts heette wist ze niet. Hij huisde ergens in een héél klein dorpje in Brabant. Dus moest hij wel goed zijn. Hij kon volgens haar vriend echt alles en iedereen genezen. Of ze bij een volgende ontmoeting eens een kaartje van haar vriend aan mij mocht geven. Dan moest ik zelf maar kijken wat ik er mee deed.

Ik had haar kunnen vragen naar het causale verband tussen succesvol zijn in bedrijfseconomie en betrouwbaarheid en succes als genezer. Of tussen de kwaliteit als natuurgenezer en het praktijk houden in een héél klein Brabants dorpje. Wat zijn apparaat in haar had gemeten en of het niet meer dan een raadspelletje was geweest. Waarom er nog mensen ziek waren als de natuurgenezer gegarandeerd alles en iedereen kon genezen. Waar zij zich mee bemoeide. Ik had haar ook kunnen zeggen dat de kans zeer klein, zeg maar gerust uitgesloten was dat ik haar vriend en de Brabantse natuurgenezer ooit zou consulteren.

Al deze woorden bleven echter doelloos rondzweven in mijn mond, om vervolgens beschaamd naar binnen terug te keren. In plaats daarvan bedankte ik haar vriendelijk voor haar welgemeende en goed bedoelde advies.

Gerard de Bruin
gerard@mafberichten.nl

Leunend tegen de zijkant van de dierenkliniek stond een man. Door de opstaande kraag van zijn regenjas leek hij bijna zonder hoofd. Als een schildpad had hij zich teruggetrokken in zijn eigen wereld. De vette waterdruppels van de overlopende dakgoot vielen op zijn licht schokkende schouders. Wat kon hem die regen schelen? Niets, zoals alles, op dit moment. Hij viste een zakdoek uit zijn broekzak en begon zijn ogen te drogen. Dat doen snikkende mensen nu eenmaal, los van het weer waarin zij staan.

Zij zag het. Terwijl haar hond al verder liep, bleef zij in een aarzeling stilstaan. Huilt hij nou, vroeg zij zich af. Zal ik helpen? De hond trok aan de riem, maar haar medelijden met het treurige tafereel was sterker. Behoedzaam en vragend om wat oogcontact, benaderde zij de man. Zij leek overtuigd van zijn verdriet, want haar vrije hand bewoog zich naar zijn natte schouder. ‘Kan ik helpen,’ of zoiets, moet zij gezegd hebben, want de man kwam uit zijn kraag en begon tegen haar te praten. Haar aanbod raakte de man. Nog heftiger schokten zijn schouders en geëscorteerd door regendruppels liepen zijn tranen in zijn hals.

Terwijl haar hond de broekspijpen van de man besnuffelde, wreef zij hem troostend over de rug. Hij vertelde met horten en stoten en wees naar de achterdeur van de dierenkliniek. Daar moest de oorzaak van alle narigheid te vinden zijn. Zij vroeg hem nog wat dingen en de regen werd al minder. Uit haar jaszak haalde zij een pakje tissues en trok er eentje voor hem uit. Hij stopte zijn doorweekte katoen in de jaszak en nam dankbaar haar papieren troost aan.

De dingen waren wel gezegd. Zij vermaande haar hond voor zijn onbeschaamde nieuwsgierigheid en hij vermande zich, knikte met zijn hoofd dat het al beter ging. Het leed was nog niet geleden, maar de kop was er af.  Hij gaf haar een hand, aaide haar hond met zoveel tederheid dat het leek alsof het de zijne was en verdween, opnieuw in tranen, door de achterdeur in de dierenkliniek. Hij moest nog één keer terug.

Zij volgde haar hond en haar gedachten. Alsof er niets gebeurd was, bracht hij het vrouwtje, met de staart parmantig omhoog en de brokken in het vooruitzicht, naar huis.

Michiel Spanjer

m.spanjerlindeboom@upcmail.nl

De muziek zwol verder aan, bereikte bijna het punt waarop mijn mobiele telefoon het zat werd en het deuntje abrupt zou afbreken. Vanaf dat moment moest de beller het maar verder met de voicemail doen. Net voor het zover was vond mijn blind rondtastende hand het toestel en pakte het van het nachtkastje. Op het schermpje was slechts een nummer te zien. De telefoon kon uit zijn geheugen kennelijk geen naam opdiepen die correspondeerde met deze reeks cijfers. Nog even aarzelde ik of de oproep van de onbekende beller beantwoord moest worden. Zoon P. was veilig teruggekeerd van een feestje. Er was echter nog één bed leeg en koud. Dochter E. stapte met haar vriendinnen nog ergens rond in de naburige stad. Er zou toch niets zijn met haar, of met mijn oude, dementerende moeder, of de inmiddels van respectabele leeftijd zijnde moeder van echtgenote H., of …

Teneinde deze onheilspellende gedachtestroom te stoppen, raakte ik met één vinger de groen oplichtende afbeelding van een telefoonhoorn lichtjes aan. Op die manier werd de verbinding met gene zijde tot stand gebracht. Net op tijd. In eerste instantie hoorde ik slechts wat gerommel en geroezemoes van onbekende stemmen. ‘Haaawwwo?,’ bromde ik na enige tellen ongeduldig luisteren. Niet vanwege mijn slaperige tong, maar omdat dit nu eenmaal de manier is waarop ik ‘hallo’ zeg. Een zware mannenstem beantwoordde mijn vraag in een dusdanig rap tempo en met een niet thuis te brengen inheems accent, dat uitsluitend het woord ‘taxi’ duidelijk verstaanbaar was. ‘Huh?,’ was het enige zinnige antwoord dat ik zo snel wist te produceren.

De man hield even zijn mond, slechts het geluid van zijn ademhaling, met op de achtergrond wat andere vage stemmen en het gerinkel van een telefoon, ruisten door de ether mijn nog half slapende oor binnen. ‘Oh, verkeerd nummer zeker,’ hoorde ik hem haastig en onverschillig zeggen. Een droge klik gaf aan dat hij het niet de moeite waard vond verder nog een woord met mij te wisselen. Even staarde ik wezenloos naar het langzaam dovende scherm van de mobiele telefoon, onderdrukte de neiging het ding op het nachtkastje te smijten en legde hem in plaats daarvan zachtjes neer. Het apparaatje kon er tenslotte ook niets aan doen. Naast mij mompelde echtgenote H. iets onverstaanbaars in haar slaaptaal. ‘Een verkeerd nummer,’ mompelde ik zachtjes, wakker nu.

Beneden hoorde ik de achterdeur zachtjes openen en sluiten, ook dochter E. was weer veilig thuis. Met mijn hoofd rustend op het kussen staarde ik naar het plafond. Opgelucht dat het telefoontje geen onheilstijding betreffende een dierbare had gebracht.  Het duurde echter nog lang voor de gedachte dat er ergens in deze koude, winderige nacht een jonge vrouw helemaal alleen tevergeefs op een taxi stond te wachten, zich door de slaap liet verdringen.

Gerard de Bruin
gerard@mafberichten.nl

Vervolgens waren de felgekleurde sportshirts aan de beurt, met opschriften als ‘Acht kastelenloop’, ‘Midwinter Marathon’, ‘de halve marathon van Zwolle’. Allemaal verdwenen ze in een grijze vuilniszak. De volgende dag werden ze verzwolgen door de groene bek van de kledingcontainer bij het winkelcentrum. Het waren goede shirts, geweest, nog steeds, voor mij. Misschien waren ze ook nog goed genoeg voor een ander. Twee hardloopshirts bleven achter, verborgen onder een stapel witte en zwarte T-shirts. De herinneringen waren nog te zeer met de stof verweven.

In mijn werkkamer bekeek ik nogmaals de boekenkast. Een aantal maanden geleden had de inhoud al een grote verandering ondergaan. Werkboeken waren verkocht of weggegeven, luisterboeken waren er voor in de plaats gekomen. Slechts enkele werken die nog herinnerden aan mijn werkzame leven waren achtergebleven. Tot vandaag. Voorzichtig werden zij neergelegd bij de overgebleven stapel die eerdaags met onbekende bestemming zou vertrekken. Ook het meubilair moest eraan geloven. Zakelijkheid eruit, een meer huiselijke, inspirerende sfeer erin.

Al deze kledingstukken, boeken en meubels herinnerden aan een leven dat ooit was geweest. Maar bovenal hielden zij de hoop levend naar een leven waar ik zo graag naar terug verlangde. Een hoop zo krachtig, dat het al het andere in het leven overvleugelde, reduceerde tot iets dat willoos werd ondergaan, zonder beleving.

Het werd tijd de hoop terug te fluiten. Inderdaad, zolang er leven is, is er hoop. Tot het zo overheersend wordt dat het je doet vergeten te leven. De tijd is rijp om weer te gaan leven, gebruikmakend en genietend van de mogelijkheden die er nog wél zijn. Het geeft een zekere mate van rust, de verbetenheid te laten wegdrijven. De herinneringen blijven, veilig opgeborgen op de plaats waar ze horen: tussen de oren. En mocht er toch, misschien, ooit … Boeken, shirts, schoenen, ze zijn zo gekocht, nieuwe, behorende bij dat moment. Leven met goede hoop is een stuk aangenamer.

Gerard de Bruin
gerard@mafberichten.nl

Mij konden ze vroeger van alles wijs maken. Wat mijn ouders zeiden, wat de meester, juf of pastoor zei en zelfs wat de pedofiele voetbaltrainer zei, dat geloofde ik. Eigenlijk was het geen geloven, het was voor waarheid aannemen. Het was weten. Ik had het geloof niet nodig, het was gewoon zo, want pappa had het gezegd.

Op een zeker moment, dat kan voor de één wat eerder komen dan voor de ander, ging ik nadenken over de dingen die ik hoorde, zag of voelde. Ik ging verbindingen maken en toen klopten bepaalde dingen opeens niet meer. De twijfel sloeg toe en het weten was de oude niet meer. Een zekere waarheid werd gewenst, maar kom daar maar eens om als je gaat nadenken.

Tijdens de zoektocht naar de waarheid is het weten wankel en het geloven een steun. Voor wie wil nadenken blijft de twijfel altijd bestaan. Mijn moeder zei vaak: “je moet niet alles geloven wat ze zeggen.” Voor haar heb ik toen een uitzondering gemaakt en u zou dat ook moeten doen. Ze heeft niet gezegd dat ik niemand meer moest geloven, maar ik moest van niemand alles geloven.

Die slag om de arm, die mogelijkheid om aan te nemen en te verwerpen, die vrijheid om kennis te nemen en eigenwijs te zijn, daar heb ik veel van mijn waarheden mee achterhaald. Maar u en ik moeten niet alles geloven wat ik zeg.

Het MAF bericht Geloof het of niet deel 1 kunt u hier lezen.

Michiel Spanjer
m.spanjerlindeboom@upcmail.nl

Lees hier hoe u nog lang kunt genieten van de MAF berichten

Het was een plomp, rechthoekig, oranje doosje met aan de voorzijde een paar knopjes. Het ding vloekte op alle fronten met de elegante, zwart glanzende vleugel. De bekende vlag op, in dit geval onder de modderschuit. Of ik nu wilde of niet, telkens wist dit vreemde kastje mijn aandacht van de overheerlijke gerechten af te leiden en naar zijn lelijkheid toe te trekken. Tijdens het dessert, een zeer smakelijke Tarte Tatin, kon ik mijn nieuwsgierigheid niet meer bedwingen en vroeg al smakkend wat dat rare ding daar op die vleugel was.

Het bleek een metronoom te zijn. Geen gewone maar een elektrische, door een vriend speciaal voor B. gemaakt. Ergens in de jaren zeventig van de vorige eeuw, meende ik onthouden te hebben. B. verloste de trotse vleugel van zijn oranje puist. Daar stond het dan, midden op tafel, al onze aandacht opeisend. Het dessert zuchtte van ergernis.

Hoe het werkte, dat wist B. niet precies. Ze gebruikte het ding eigenlijk nooit. Voor haar werk, het stemmen van stemmen, had ze het niet nodig. Ook was zij in staat geheel zelfstandig de maat te houden. Na wat doelloos gedraai aan de knoppen begon de metronoom zowaar tevreden mechanisch te tikken. Het ging vervolgens van hand naar hand en liet zich door een ieder van ons gewillig betasten.

Wat mij verbaasde was het feit dat er geen enkel draadje uit het plastic omhulsel stak en er ook geen klepje zichtbaar was waarachter zich een eventuele batterij kon schuilhouden. Op mijn vraag of het apparaat werd aangedreven door een batterij, antwoordde J. dat dit natuurlijk het geval moest zijn. Maar waar en hoe, dat wist hij niet. Ons aller nieuwsgierigheid was gewekt. De maatmeter werd daarop nogmaals alle kanten rond gedraaid, besnuffeld en bepoteld. Het weigerde echter prijs te geven wat hem dreef. Teleurgesteld lieten wij het verweesd en oranje op de hoek van de tafel achter. De espresso en cappuccino wonnen het deze keer.

Een paar dagen later belde B. De vriend die de elektrische metronoom voor haar had gemaakt had daags na ons etentje óók bij hen een hapje meegegeten. Dat hij er een batterij in had gestopt, dat wist hij nog wel. Waar hij het bij de metronoom had ingebracht kon hij zich echter niet meer herinneren. Vervolgens waren ze het arme apparaatje met tangen en schroevendraaiers te lijf gegaan. Alles hadden ze gedaan om het zijn geheim te ontfutselen. Stukken oranje plastic waren over tafel gevlogen. Het was een ongelijke strijd, het kastje was niet bestand tegen een dergelijke marteling. Inderdaad, er zat een batterij in, en nu ook heel veel gaten. Met soldeerbouten hadden ze geprobeerd het arme ding weer te lijmen. Tevergeefs, het vertikte het om nog verder mee te werken. De oranje, elektrische, zelfgebouwde metronoom was niet meer. De vleugel weende.

Gerard de Bruin
gerard@mafberichten.nl

Geloven en weten het lijken vijanden, maar het zijn dikke vrienden. Gezamenlijk trekken zij op tegen de onzekerheid die de mensheid kwelt en van zich af probeert te schudden. Als wij het niet (meer) weten, dan kunnen wij te rade gaan bij dit duo.

Worstelt u met waarheden, onverklaarbaarheden, tegenstrijdigheden, toekomstvragen, verklaringen omtrent het  verleden en met de vraag wat uw bijdrage is aan het leven, dan geven geloof en wetenschap u houvast. Bent u onzeker over uw en andermans gedrag? Weet u niet meer wat u ervan moet vinden of twijfelt u aan het nut en de noodzaak van het bestaan? Ook dan kunnen geloof en wetenschap u richtlijnen, verklaringen en antwoorden geven.

Bent u zo’n type dat alles zeker weet? Iemand die elke twijfel het zwarte gat van het geloof induwt of met de zweep van kennis geselt? Het kan dan zijn dat u een overdosis aan geloof of wetenschap toegediend hebt gekregen. Voor u zijn geloof en wetenschap twee vreemden voor elkaar. U omarmt de één en verguist de ander.

Ik koester hun beider vriendschap. Wat ik kan begrijpen reken ik tot wetenschap. Al het andere (dat waar ik met mijn beperkte snappertje niet bij kan) laat ik over aan mijn geloof.

Deel 2 van het MAF bericht ‘Geloof het of niet’

Michiel Spanjer
m.spanjerlindeboom@upcmail.nl

Lees hier hoe u nog lang kunt genieten van de MAF berichten

Als klein jongetje vonden mijn vriendjes en ik Huib eng. Misschien kwam het doordat hij een keer luid brullend en met een bebloed gezicht de kruidenierswinkel was komen binnenstormen. De tandarts had hem teveel pijn gedaan, waarna hij had  besloten de martelstoel voortijdig te verlaten, de kies half getrokken in zijn mond. Iedereen verzekerde ons echter dat Huib geen vlieg kwaad deed. Huib was anders dan anderen, net als iedereen. Dat was alles. Huib was onze dorpsgek. Nu zou hij geen dorpsgek meer zijn, maar iemand met een verstandelijke beperking.

Koninginnedag naderde, een hele speciale deze keer. Koningin Juliana zou ons dorp met een bezoek vereren. In de ochtend van die dertigste april stonden wij, de leerlingen van de basisschool, in onze zondagse kleren, de haren keurig gekamd en in al even keurige rijen opgesteld, op het plein voor het gemeentehuis. Onder de bezielende leiding van hoofdmeester H. zongen wij uit volle borst patriottische liederen over zeehelden die de ganse dagen aan een wiel draaiden. Wat daar zo heldhaftig aan was begreep ik niet helemaal. Meester H. was echter niet gesteld op vragen van zijn leerlingen en al helemaal niet op dit moment. Aangezien ik de rest van deze feestelijke dag niet wilde rondlopen met een brandend rood oor of de striemen van een liniaal op mijn handpalmen, of beiden, besloot ik de bovenmeester maar niet om uitleg te vragen.

De koningin liep met haar gevolg vriendelijk glimlachend, zwaaiend en handenschuddend langs haar onderdanen. Tot er ineens wat tumult ontstond. ‘Kusje, kusje!’ hoorden wij iemand luid brullen. Onmiskenbaar de stem van Huib. Hij  maakte zich haastig los uit de haag mensen teneinde de moeder des vaderlands, dus ook de zijne, een kusje te geven. Dat deed hij bij zijn eigen moeder immers ook zo vaak.

De vorstin bleef staan en keek verbaasd naar de vreemde verschijning die op haar afkwam.  Er klonken wat oohhh’s, aaahhh’s en hahahaha’s van de dorpsbewoners. Echter niet van de mannen in het zwart die de vorstin omringde. Als één man doken zij boven op Huib en werkten hem snel tegen de grond. Vanonder de berg beveiligingsmensen klonk gesmoord het hartverscheurende ‘Kusje, kusje!’ van Huib. Het enige wat hij echter kuste waren de tegels van het plein.

Nadat diverse mensen hadden geroepen dat hij écht geen kwaad in de zin had, mocht hij opstaan. Snikkend en met gebogen hoofd  stond hij tussen twee breedgeschouderde lijfwachten in. De koningin leek meer geschrokken van haar eigen beveiligers dan van Huib. Glimlachend gaf ze hem een hand en vervolgde haar tour langs de inmiddels weer uitbundig zingende, klappende en lachende mensen. Huib kreeg in het gemeentehuis een kopje thee om verder te kalmeren. Straks moest hij immers weer meedoen met de kinderspelen. Gelukkig voor Huib was het toen, nu zou hij worden gearresteerd …

Gerard de Bruin
gerard@mafberichten.nl

Ik zette enkele stappen terug in zijn richting en bleef op gepaste afstand staan. Niet uit angst dat hij zou kunnen ontploffen, of voor een mogelijk lugubere inhoud of contrabande die hij zou kunnen bevatten. Dat is meer iets voor een Engelse detective serie. Niet voor dit rustige, saaie straatje. Het was een afstand groot genoeg om de koffer niet te storen.

Het was zo’n stevige, die moeiteloos de onvermijdelijke toegebrachte slagen en stoten tijdens verre reizen kon doorstaan. Dat is wat een koffer het liefste doet. Ratelend achter de eigenaar aan rollen door luchthavens, bus- en treinstations. De persoonlijke bezittingen van de reizende mens veilig opgeborgen tussen zijn stevig opeengeklemde, plastic kaken. Zonder morren laat hij zich in donkere bagageruimtes duwen, uren in de meest onmogelijke houdingen ingeklemd tussen zijn reisgenoten.

Met zijn eigenaar trekt hij de hele wereld over. Naar vreemde, exotische oorden. Voor plezier of zaken, het maakt de koffer niets uit. Zodra ze op de plaats van bestemming zijn aangekomen laat hij zich gewillig openen. Waarna de reiziger zijn handen met een dankbare glimlach door zijn binnenste laat glijden, om er vervolgens al zijn persoonlijke bezittingen één voor één er voorzichtig uit te halen. Dit is misschien wel het mooiste moment voor het valies. Het geven van een vleugje thuis aan de mens in den vreemde.

Deze koffer stond er verloren bij. In de directe omgeving was niemand te zien die zich om hem leek te bekommeren. De ramen en deuren van de omliggende appartementen waren gesloten. Nergens een oplettend gezicht achter een zacht bewegend, gesloten gordijn.  Geen auto die aanstalten maakte om hem naar ergens te vervoeren.

Even bleef ik staan, besluiteloos. Misschien had iemand hem hier bewust achtergelaten, als een afgedankte, trouwe hond aan een boom. Wellicht had hij er zelf voor gekozen hier te blijven staan, omdat hij genoeg had van al dat gesol en gesleep. De koffer straalde iets onverzettelijks uit, zoals hij daar stond. Alleen, maar niet hulpbehoevend. Ik besloot hem met rust te laten, een hand op zijn handvat leek nu niet gepast. Enkele uren later ging ik nog eens bij hem kijken. De koffer was verdwenen, bestemming onbekend.

Lees hier hoe u nog lang MAF berichten kunt blijven lezen …

Gerard de Bruin
gerard@mafberichten.nl